2. Heldere en donkere kraters

Er zijn duizenden maankraters waarvan genoten kan worden door een telescoop. Maar sommige zijn prominent zichtbaar met kleinere instrumenten zoals een verrekijker.

Met de veranderende maanfasen tijdens de maancyclus veranderd de “belichting” van kraters. Kraters worden hierdoor nog spannender om te observeren.

Aangezien de starry-night.nl maangids bedoeld is als een introductie van de Maan, zijn alle gekozen kraters makkelijk te lokaliseren en zichtbaar tijdens de meeste maanfasen maar vooral die tijdens de Volle Maan.

Heldere-en-donkere-kraters

Heldere kraters

Aristarchus:

Aristarchus

Laten we beginnen met Aristarchus, het helderste kenmerk van de Maan (aan de aardzijde). Haar helderheid komt met name door het feit dat de inslag die deze krater heeft veroorzaakt relatief kort geleden heeft plaatsgevonden (in Maan termen!). De leeftijd van deze krater wordt ingeschat op om en nabij 1 miljard jaar. Aristarchus is tevens opvallend door haar ligging in de meer donkere omgeving van Oceanus Procellarum.

De heldere krater zelf is vrij makkelijk te vinden met een verrekijker. Een telescoop zal de krater laten zien als een klein dal met een diameter van 39 km. Een mooie meanderende vallei, bekend onder de naam Vallis Schroter kan nabij gezien worden als je een telescoop gebruikt.

Kepler en Copernicus:

Niet al te ver van Aristarchus liggen 2 bekende maanstralen kraters bekend onder de namen Kepler en Copernicus. De indrukwekkende maanstraal systemen zijn ontstaan door omhoog geworpen materiaal tijdens de inslagen die beide kraters hebben gevormd.

Kepler is redelijk klein en ongeveer 32 km breed maar is duidelijk zichtbaar dankzij de maanstralen die terug wijzen naar de krater. Kepler is het best zichtbaar als de terminator ver weg is van de krater en de Maan dus vrij helder is.

Copernicus is groter met een diameter van ongeveer 90 km en dit maakt Copernicus makkelijker te zien. Verrekijkers laten beide maanstraal systemen makkelijk zien. Door een telescoop biedt Copernicus veel details inclusief terras wanden en 3 centrale bergpieken welke gevormd zijn tijdens de inslag die de hoofdkrater hebben gevormd.

Tycho:

Tycho

Tycho is zonder twijfel het meest indrukwekkende maanstraal systeem en krater die we van Aarde kunnen zien. De krater heeft een diameter van ongeveer 80 km maar zijn maanstralen bestrijken ongeveer de diameter van de Maan! Kijk eens of je de maanstraal kunt ontdekken die Mare Serenitatis doorkruist.

Proclus:

Proclus

Een kleine maar prominente krater ligt ten zuidwesten van Mare Crisium. Proclus is het beste te zien tijdens een heldere maan. Een heldere regio met opvallende rechte hoeken wordt geassocieerd met de maanstraal krater Proclus. Ondanks dat Proclus klein is met een diameter van 27 km steekt deze regio toch opvallend af naast de maanzee.

Kijk nu naar 2 kenmerkende hoeken die de zuidelijke grens van de ejecta blanket (de benaming van het materiaal dat verspreid is tijdens de vorming van de krater) vormen.

Een hele verzameling aan heldere kraters (makkelijk zichtbaar met een heldere Maan) zijn zichtbaar maar er zijn ook enkele donkere kraters zichtbaar. Kraters die opvallend helder zijn tijdens een heldere Maan zijn doorgaans relatief jong (minder dan 1 miljard jaar oud). Het heldere materiaal wat omhoog geworpen werd tijdens de inslag van een asteroïde of meteoor geeft de kraters en nabije omgeving een coating van hoog reflectief materiaal. Met de tijd neemt de weerkaatsing overigens af.

Donkere kraters:

Donkere kraters zijn ouder en hebben bodems die lijken op kleine zeeën. Dit komt omdat deze kraters gevuld zijn met lava en gestold zijn waardoor een relatief glad oppervlak is ontstaan. Met de tijd hebben kleine inslagen kleine kraters gevormd in de lava bodems.

Plato:

Plato

De donkere vlakte noordelijk van Mare Imbrium is een 98 km brede krater bekend onder de naam Plato. Zijn zeer kenmerkende eigenschap kan met een verrekijker gezien worden. Als je een telescoop hebt en als Plato van de zijkant belicht wordt (als de terminator dichtbij is) kunnen kleine kraters makkelijk geobserveerd worden. Deze zijn niet zichtbaar als de terminator verder af staat, de bodem van de krater lijkt dan glad.

Grimaldi:

Grimaldi

De krater Grimaldi is met zijn diameter van 216 km twee keer zo groot als Plato. Met zijn donker uiterlijk lijkt Grimaldi meer op een mini maanzee nabij de westzijde van de Maan.

Copyright © 2016 starry-night.nl