Virgo (Maagd)

VIRIn de meridiaan 10 p.m. (GMT) 10 mei. Zichtbaar van maart t/m juli.

Virgo is enige vrouwelijke figuur onder de sterrenbeelden van de dierenriem, en heeft sinds het begin van de geschreven geschiedenis al veel godheden voorgesteld.

Zo is ze onder andere geïdentificeerd met de Babylonische godin van de vruchtbaarheid Isjtar, de Egyptische Isis (met Horus in haar armen), de Romeinse godin van de rechtspraak Astraea, en de Griekse godin van de oogst Demeter (de Romeinse Ceres). Virgo wordt gewoonlijk afgebeeld met een aar of met de weegschaal van Libra, het sterrenbeeld ernaast.

VIR

 Spica of Alpha (α) Virginis: Spica, een heldere witte ster, is de tarweaar die Virgo vasthoudt. De ster is bijna exact m1, al kent ze een lichte variatie. Ze staat 220 lichtjaren ver en is meer dan 2000 maal zo helder als de Zon.

 Porrima of Gamma (γ) Virginis: Dit is een van de mooiste dubbelsterren aan de hemel, waarvan elke component een m3,7 heeft. Met 3 boogseconden scheiding is het paar gemakkelijk afzonderlijk te zien, rond 2005 lagen zij nog dichter bij elkaar.

 M 49: Deze elliptische galaxie is een van de helderste in de Virgo-cluster. Ze is iets groter en helderder dan M 87.

 M 84 en M 86: Deze twee elliptische galaxieen staan dicht genoeg bijeen om in het gezichtsveld van een telescoop met kleine vergroting te worden gezien. Op een donkere avond zal een 200mm telescoop verscheidene kleinere galaxieën tonen in hetzelfde beeld

Copyright © Frank Theunissen & © starry-night.nl 2016

M 84, M 86 in Markarian’s Chain, sterrenstelsels in het Virgo-cluster. © Frank Teunissen

Verspreid in Virgo en Coma Berenices liggen meer dan 13000 galaxieën. Deze machtige groep van verre sterrenstelsel, Virgo-cluster of Coma-Virgo-genoemd, loont de moeite als je op een donkere avond een kleine telescoop met een breed gezichtsveld langs de hemel schuift. Voor meer details moet je gewoonlijk over een 200mm telescoop of groter beschikken.

 M 87: Deze elliptische galaxie is een van de machtigste die we kennen. Door een kleine telescoop zien we haar als een heldere vlek pluizig licht, ca. 1 magnitude helderder dan M 84 en M 86. Interessant is dat grotere telescopen niet veel méér tonen. Door professionele kijkers zijn echter veel meer details te zien. Met een 1,50 meter telescoop bijv. zie je een straal uit het centrum van de galaxie komen, en foto’s met een 5 meter telescoop hebben meer dan 4000 bolvormige sterrenhopen aangetoond aan de randen van de galaxie.

 Sombrerogalaxie (M 104): Ofschoon deze galaxie vrij ver ten zuiden van de hoofdconcentratie van galaxieën staat, schijnt ze de aantrekkingskracht van de zwerm te ondergaan en wordt dus onderdeel ervan beschouwd. Een donkere band kruist de helderste Virgo-galaxie, waardoor ze in een 200mm telescoop op een sombrero lijkt.

 3C273 Virginis: Dit is de helderste bekende quasar, maar omdat hij slecht m13 is, heb je een 200mm telescoop nodig om hem te onderscheiden. Het is het verste hemellichaam, 3 miljard lichtjaren ver, dat amateurs met hun telescopen kunnen waarnemen.