PHD2 – Autoguiding deel 1, basis snelstartgids.

PHD2 is de tweede generatie van PHD (Push Here Dummy), een programma gemaakt door Craig Stark. Het is een gratis, open source programma beschikbaar voor Mac OSX, Linux en Windows. PHD2 is geschikt voor de absolute beginner en heeft daarnaast uitgebreide opties voor gevorderde gebruikers.

PHD2 heeft (nog) geen Nederlandse vertaling, daarom wordt de Engelse versie (2.6.1) besproken. In deel 1 gaan we niet in op de theorie en achtergronden van de programma instellingen, dit is een pure snelstart gids.

Snel starten met het gebruik van PHD2

Het doel van het gebruik van “Autoguiding” is om kleine afwijkingen in pooluitlijning en aandrijfsnelheid voor de Rechte klimming (RA , “Right Ascension”) te corrigeren. Ook een nauwkeurig uitgelijnde montering zal bij langere belichtingstijden de sterren niet meer als punten weergeven.

Om gebruik te kunnen maken van PHD2 hebben we behalve een computer ook een volgkijker met camera nodig. Een simpel startpakket is het “Orion magnificent Mini autoguider pakket” waar een 50 mm volgkijker met bijpassende Starshoot Autoguider camera (SSAG) in zit. We gaan in dit artikel uit van dit pakket. De volgkijker past in een standaard zoekervoetje. (Zie foto)

Starshoot Autoguider en 50 mm volgkijker op refractor

Starshoot Autoguider en 50 mm volgkijker op refractor

Download en installeer de laatste versie van PHD2 via : http://openphdguiding.org/downloads/, voor dit artikel is versie 2.6.1 gebruikt.

Wanneer het programma is opgestart is dit scherm te zien:

PHD2 hoofdscherm na opstart

PHD2 hoofdscherm na opstart

Klik op het icoon links in de onderbalk (natuurlijk eerst de guidercamera aansluiten met de USB kabel) en het “connect Equipment” scherm verschijnt:

PHD2 Connect equipment scherm

PHD2 Connect equipment scherm

Kies het type camera in het bovenste “pull down” menu (We gaan uit van de SSAG). De bijgeleverde ST4 kabel pluggen we in de SSAG en de “autoguider” aansluiting in de montering. Nu kiezen we in het 2e “pull down” menu “on camera” als optie. Kies “close”. (We kunnen dit profiel ook eerst een naam geven en opslaan met de “Manage Profiles” optie)

Klik nu op het “hersen”/”brain” symbool in de onderbalk waarmee we het “Advanced Setup” menu openen. Ga naar het tabblad “Camera”

Tabblad camera

Tabblad camera

Stel de waarden in zoals weergegeven. De SSAG heeft pixels van 5.20 mu en de “Camera gain” moet op 95 staan. (Behalve voor het testen overdag, om b.v. de volgkijker uit te lijnen,dan de gain verlagen). We gaan door met de “Guiding” tab.

Tabblad Guiding

Tabblad Guiding

Stel in volgens de waarden weergegeven in bijgaand scherm. Ga verder met het tabblad “Algorithms”.

Tabblad Algorithms

Tabblad Algorithms

Hier stellen we bijzonder belangrijke waarden in voor het meet- en regelsysteem van PHD2. Als startwaarden kunnen we invullen wat er in het voorbeeld te zien is. Sluit af met knop “OK”.

Kies nu vanuit de menubalk bovenin het PHD2 scherm de optie “View”. Selecteer achtereenvolgens de opties die in de schermprint hieronder aangevinkt staan.

Instellen views

Instellen views

Nu hebben we alle overzichten in beeld die hieronder weergegeven zijn:

Overzicht PHD2 schermen op buroblad.

Overzicht PHD2 schermen op buroblad.

Wanneer een scherm “in” een ander scherm wordt weergegeven dan is dit scherm “los” te maken door het bij de bovenbalk naar een nieuwe plaats op het buroblad te slepen. Om te kunnen starten met het gebruik van het programma moeten we nog in het “history” scherm een paar instellingen veranderen met de drie grote knoppen linksboven in dat scherm. Via de onderste knop vinken we eerst “RA/Dec” en “Arc-seconds” aan. Zie schermprint hieronder. Stel met de bovenste knop de waarde x:100 in. (nu worden 100 meetpunten horizontaal weergegeven) Met de middenknop zetten we de verticale schaal op 8 boogseconden (y: +/-8”).

Instellingen history grafiek

Instellingen history grafiek

Tenslotte zetten we de belichtingstijd met het pull down menutje rechts naast de rode “STOP” knop op 2 seconden. Nu is alles klaar om te starten met “guiden”!

Voor een echte sessie doorlopen we de volgende stappen:

  1. sluit alle kabels aan en start PHD2;
  2. druk op de “connect” knop linksonder in de balk en kies “connect all” en klik op “close”;
  3. nu is rechts onderin te zien “Camera” “Mount” en “No cal”;
  4. druk op het groene “Begin looping” symbool in de onderbalk. De camera gaat opnamen maken;
  5. nu kunnen we indien (nog) nodig de camera/volgkijker scherp stellen;
  6. selecteer “tools”, “autoselect star”, (kruisdraden verschijnen);
  7. Klik op het “guide symbool” (3e van links, onder). De calibratie start.

Wanneer de calibratie klaar is zal het autoguiden vanzelf starten en kleuren de kruisdraden groen.

Om het autoguiden te stoppen klikken we op het “STOP” symbool.

Voordat we het programma afsluiten klikken we op het “Connect” symbool en klikken op “Disconnect all”. Nu kunnen we dit scherm sluiten en ook PHD2 sluiten.

Tot zover de eerste uitleg waarbij we het hele systeem ingesteld en aangezet hebben en de guiding gestart en gestopt. We kunnen in principe hiermee aan de slag, maar voor meer begrip en diepgang volgen nog meer uitlegstappen.

Simulatie-optie

De makers van PHD2 hebben een prachtige optie ingebouwd waarmee we ook overdag en zelfs zonder verbinding met een autoguider kunnen oefenen met de instellingen. Wanneer we in het “connect Equipment” menu kiezen voor een camera met de naam “Simulator” en de mount instelling laten staan op “on camera” dan hebben we de beschikking over de simulator en kunnen we het guiden oefenen. We kunnen de effecten van allerlei instellingen hiermee simuleren om alvast een gevoel hiervoor te krijgen. Hieronder een schermafdruk van zo’n simulatie sessie.

PHD2 Guiding simulatie

PHD2 Guiding simulatie

We zien b.v. de SNR (Signaal ruisverhouding) van de volgster veranderen wanneer we de belichtings tijd veranderen. In de History grafiek zijn de afwijkingen in Ra en Dec in boogseconden te zien en ook de correctie pulsen die naar de montering worden gestuurd. De grafiek rechtsonder laat het “dwarsprofiel” van de volgster zien met een goede scherpe piek in het midden. Wanneer het sterbeeld overbelicht is zal dit profiel een vlakke top hebben of nog erger 2 toppen waardoor het programma het midden van het sterbeeld niet kan bepalen en te grote correcties zal uitvoeren.

De grafiek rechtsboven “Target” laat zien wat de afwijkingen van de volgster zijn in het platte vlak van de camera sensor.

Tot zover de basis, in deel 2 wordt dieper ingegaan op de achtergronden van de instellingen en het optimaliseren hiervan wanneer PHD2 niet zo “Push here Dummy” is als we zouden willen.

Copyright © Kees Scherer (auteur) & © starry-night.nl 2016

11 comments on “PHD2 – Autoguiding deel 1, basis snelstartgids.

  1. Bus

    Deze tutorial gaat uit van de SSAG, heb je ook een idee of het met de camera uit de LVI2 werkt? Normaliter gebruikt de LVI2 zelf al een bijgeleverd werkstation.

  2. KeesScherer Post author

    PHD2 werkt niet met een LVI2. Ook in het Open PHD2 forum op Google+ wordt hier geen melding van gemaakt: https://groups.google.com/forum/#!forum/open-phd-guiding

    Dit is de lijst met ondersteunde cameras (dec 2014):

    Supported cameras, December 2014:

    Windows:

    ASCOM v5/6 compliant cameras
    Atik 16 series, color or monochrome
    Atik Gen 3 color or monochrome
    CCD-Labs Q-Guider
    Fishcamp Starfish
    iNova PLC-M
    MagZero MZ-5
    Meade DSI series: I-III, color and monochrome
    Orion StarShoot DSCI
    Orion Starshoot Autoguider
    Orion Starshoot Planetary Imager and Autoguider
    QHY 5-II
    QHY 5L-II
    SAC4-2
    SBIG
    SBIG rotator
    Starlight Xpress SXF / SXVF / Lodestar
    Webcams (LXUSB, parallel, serial, OpenCV, WDM)
    ZWO ASI

    Mac:

    Fishcamp Starfish
    KWIQGuider
    Meade DSI series: I-III, color and monochrome
    Orion Starshoot Autoguider
    SBIG
    Starlight XPress SXV
    The Imaging Source (DCAM Firewire)
    ZWO ASI

  3. Pingback: PHD2 – Autoguiding deel 2, optimaliseren. | starry-night.nl

  4. Frank_Teunissen

    Even een vraag over het koppelen van je guidingcamera en de mount: Wat ik met succes gebruik is de ASI120MC-s camera. Deze camera heeft een ST-4 aansluiting (=besturing mount) naast een USB-aansluing voor het beeld. Lijkt een beetje wat in het voorbeeld staat. Dit gaat prima

    Maar nu wil ik een gevoelige Skyris 618M camera aansluiten ipv de ASI. Deze 618M heeft geen ST-4 connector! Alleen USB3. Dus moet PHD-2 een signaaltje sturen naar de mount (soms gaat dit nog via RS232, al dan niet met rs232-usb verloopkabels).

    De vraag in deze: is een separate interface noodzakelijk (zo’n Shoestring-ding)?

    Groet Frank

  5. KeesScherer Post author

    Dat hangt dan alleen nog maar van de montering af Frank. PHD2 kan prima samenwerken met de Skyris 618M volgens Celestron:
    Using Skyris as an Autoguider
    Equipped with Sony EXview HAD CCD sensors, Skyris cameras make excellent autoguiders.  If used with a Celestron mount, Skyris connects as a DirectShow device or WDM-style webcam. Just plug the hand control into the supplied serial cable using an optional USB to RS-232 Adapter.  Skyris works with popular software like MaxIm DL or freeware like PHD Guiding.  Skyris can also be used as an autoguider.

  6. Dekker

    Hallo Kees,

    Ik heb een 25cm SCT op F6 en werk nu offaxis met de starshoot.
    Zonder guiden heb ik met de EQ8 een mooi rustig beeld en kan ik met de ASI174MM tot wel een half uur belichten met een geringe drift.
    Omdat ik wat langere belichting tijden wil gaan toepassen wil ik gaan guiden.
    Schijnbaar doe ik iets verkeerd want met guiden wordt het beeld onrustig. Ook de grafiek geeft te grote uitslagen.
    Ik heb de scope mx RA terug gebracht naar 500 en ook de mx ook verder naar beneden geschroefd
    De correcties zijn te abrupt volgens mij.
    Enig idee wat ik mogelijk verkeerd doe met mijn EQ8??
    Met vriendelijke groeten,
    Hans Dekker

  7. KeesScherer Post author

    Hallo Hans,
    Een half uur is al heel goed zonder guiden, zelfs bijna perfect! Dan is er inderdaad alleen een hele kleine geleidelijke correctie nodig vanuit PHD2. Ik zou de volgende stappen nemen:

    1) RA en Dec Aggr(essiveness) in stappen terugbrengen (start b.v. met 30 en dan 20, 10, 5)
    2) Belichtingstijd >= 3seconden (om snelle seeinginvloed weg te nemen)
    3) Mnmo verhogen in stappen (0.2 dan 0.3 etc)
    4) Mx RA en Mx dec terugbrengen (had je al gedaan)

    Succes en laat even weten wat het beste hielp!

  8. Dekker

    Bedankt Kees,

    Nu weer wachten tot het weer eens een keer helder wordt!!
    Allen prettige feestdagen toegewenst en een helder 2017

    Hans

Leave a Reply