Satellietsporen identificeren met het voorbeeld van een ontplofte 2e trap van een Delta raket.

Alle astrofotografen hebben er last van, de sporen van vliegtuigen en satellieten op onze subs. Heel vervelend en het gaan er nog veel meer worden, maar soms kan je van de nood een deugd maken. Dit artikel gaat niet over het weg sigmaclippen van die sporen, maar juist over de speurtocht naar de satellieten zelf (of wat er van over is).

Op de foto hierboven van een drukke M31 die is opgebouwd uit 223 subs van 300 seconden zijn allerlei vliegtuig- en satellietsporen te zien. Een vliegtuigspoor is te herkennen aan parallelle lijnen met lichtflitsen zoals links op de opname. Satellietsporen zijn meestal minder helder en kunnen onderbroken zijn in het geval van een buitelende rakettrap bijvoorbeeld. Om een echte identificatie te kunnen doen moeten we te weten komen wanneer en waar de sporen zijn gemaakt en dat kan door de afzonderlijke subs te bekijken. In mijn geval is het tijdstempel in de FITs header afkomstig van de GPS module van de montering en dus nauwkeurig. Rechtsonder op de foto boven zien we vlak bij elkaar lopende parallele lijnen die op 1 enkele sub blijken voor te komen:

Sub number 4, 28 september 2019 20h46m54s

Hieronder is een deelvergroting te zien:

Deelvergroting met FITS data.

Met deze gegevens gaan we naar Calsky.com om verder te zoeken, we hebben ook de lokatie nodig van de telescoop op het moment van opname en het is handig om een gebied aan te geven binnen 5 graden van het centrum van de opname zoals hieronder te zien:

Nadat we alle gegevens hebben ingevuld kan de zoekopdracht starten en zien we dit resultaat:

Resultaat zoekopdracht op Calsky.

Er is 1 resultaat met de naam Delta 1 DEB 21368 1975-053-CN. Delta 1 blijkt te slaan op de 2e trap van de Delta 2910 raket die Nimbus 6 lanceerde op 12 juni 1975. Op 1 mei 1991 explodeerde de 2e trap alsnog door een “ontwerpprobleempje” en er waren ineens meer dan 350 stukken ruimtepuin extra. Het ruimtepuin (Debris) ging verder onder de verzamellijst “Delta 1 DEB” en “onze” verzameling Delta 1 DEB 21368 1975-052-CN is een groepje dat dus al sinds 1991 in dezelfde baan is gebleven. Onder de naam “The fragmentation of the Nimbus 6 Rocket Body” is een rapport geschreven dat hier te vinden is.

De verspreiding van de meer dan 350 stukken van de Delta 1 2e trap in beeld.

We sluiten af met een foto van de 2e trap in betere tijden:

Het verbaasde mij dat satellietsporen met magnitude 13-14 en .23 graad per seconde beweging nog zo goed te zien zijn!

Een paar incidenten met grote gevolgen zijn:

1) De vernietiging van de Chinese Weersatelliet Fengyun 1-C (FE-1C) met anti satellietsysteem door China op 11 januari 2007 met 300.000 fragmenten.

2) De botsing tussen de Iridium 33 en Cosmos 2251 satellieten op 10 februari 2009 met meer dan 200.000 fragmenten als gevolg.

Een goed rapport in PDF format over Space debris is “Understanding Space Debris“. (Aerospace.org)

Copyright © Kees Scherer (auteur & image data) & © starry-night.nl 2019

Leave a Reply